Bất chấp sự phản đối gay gắt từ Thổ Nhĩ Kỳ, dự án đường dây kết nối lưới điện khu vực Đông Địa Trung Hải vẫn đang được triển khai.
Những năm gần đây, Israel đã nỗ lực thúc đẩy dự án kết nối lưới điện của mình với Síp và Hy Lạp, từ đó mở rộng kết nối sang phần còn lại trong đất liền của Châu Âu. Tuy nhiên, sự phản đối từ phía Thổ Nhĩ Kỳ đã khiến dự án bị trì hoãn cho đến nay, ngăn cản việc hiện thực hóa kế hoạch được khởi động từ năm 2022 về việc lắp đặt cáp điện ngầm nối liền các quốc gia tại khu vực Đông Địa Trung Hải. Gần đây, sau một thời gian dài bị đình trệ, dự án đã nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ Mỹ và Pháp.
Người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ cho biết, Hoa Kỳ ủng hộ an ninh năng lượng và hợp tác tại khu vực Đông Địa Trung Hải, bao gồm cả việc hợp tác thông qua Trung tâm Năng lượng Đông Địa Trung Hải, với trọng tâm là Israel. Chính quyền của Tổng thống Donald Trump vẫn cam kết tăng cường các quan hệ đối tác năng lượng then chốt nhằm củng cố an ninh năng lượng toàn cầu, đồng thời thúc đẩy một tương lai an toàn và thịnh vượng hơn, đảm bảo an ninh năng lượng cho Hoa Kỳ và các đối tác của họ. Tại Quốc hội Hoa Kỳ tọa lạc ở Đồi Capitol, các nhà lập pháp Hoa Kỳ đã kêu gọi Ngoại trưởng Marco Rubio và Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (DFC) ủng hộ dự án đường dây kết nối lưới điện này. Lời kêu gọi được đưa ra sau khi một Công ty đầu tư cơ sở hạ tầng của Pháp có tên gọi là Meridiam đã ký kết thỏa thuận vào đầu tháng 8/2026 để trở thành cổ đông chi phối tại công ty phát triển dự án. Công ty truyền tải điện Hy Lạp (ADMIE) vẫn tiếp tục là đối tác chiến lược trong dự án này. Đồng thời, công ty chủ trì dự án đường dây kết nối điện và ADMIE đã ký thỏa thuận với nhà sản xuất cáp Nexans của Pháp nhằm đẩy nhanh tiến độ dự án, bắt đầu bằng việc hoàn tất công tác khảo sát thực địa.
Thủ tướng Hy Lạp, ông Kyriakos Mitsotakis ủng hộ mạnh mẽ dự án đường dây kết nối nói trên, một phần vì lợi ích an ninh năng lượng mà nó mang lại cho Síp là quốc gia duy nhất trong EU chưa được kết nối với lưới điện Châu Âu. Trong khuôn khổ dự án, các tuyến cáp điện ngầm sẽ được lắp đặt dọc theo quãng đường dài khoảng 1.200 km, nối từ đảo Crete đến Síp và từ đó tiếp tục kéo dài sang Israel.
Chuyên gia về Thổ Nhĩ Kỳ tại Trung tâm Moshe Dayan thuộc Đại học Tel Aviv và Viện Chiến lược và An ninh Jerusalem, Tiến sĩ Hay Eytan Cohen Yanarocak, giải thích rằng mục tiêu của Thổ Nhĩ Kỳ khi phát triển cơ sở hạ tầng khí đốt không chỉ là gia tăng mức độ phụ thuộc vào nguồn cung của mình, mà còn nhằm đảm bảo sự phụ thuộc lâu dài.
Trong khi đó, về phía Israel, Bộ Năng lượng và Cơ sở hạ tầng cho biết, Israel nhận thấy tầm quan trọng chiến lược của dự án kết nối lưới điện ở khu vực Biển Lớn, dự án này sẽ cho phép kết nối lưới điện với Síp và từ đó kết nối tới Hy Lạp cũng như khu vực EU. Hiện tại, dự án đang trong giai đoạn phân tích chi phí và lợi ích đối với Israel cũng như Síp. Sau đó, các bên sẽ tiến hành đàm phán về việc phân chia chi phí và nộp đơn xin tài trợ từ EU, do đó chi phí cụ thể đối với Israel vẫn chưa được ấn định. Đồng thời, Bộ Năng lượng và Cơ sở Israel đang phối hợp với Cơ quan Quản lý Điện lực Quốc gia và công ty Noga để xem xét các khía cạnh bổ trợ khác. Theo kế hoạch, tuyến cáp dự kiến sẽ bắt đầu truyền tải điện vào năm 2034. Bộ Năng lượng và Cơ sở hạ tầng Israel sẽ tiếp tục nỗ lực phát triển và thúc đẩy ngành điện lực Israel.
