Chuyển đổi số không còn là câu chuyện của riêng các đô thị lớn hay doanh nghiệp quy mô lớn. Tại nhiều địa phương, đặc biệt là các tỉnh đang nỗ lực tái cơ cấu nền kinh tế như Quảng Ngãi, việc tiếp cận công nghệ số đang trở thành nhu cầu thiết thực của cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã và lực lượng khởi nghiệp trẻ. Trong bối cảnh đó, việc trang bị kiến thức về thương mại điện tử, trí tuệ nhân tạo và các nền tảng nội dung số được xem là chìa khóa giúp doanh nghiệp địa phương bắt nhịp xu thế và mở rộng không gian phát triển.

Ngày 6/12/2025, tại tỉnh Quảng Ngãi, Sở Công Thương phối hợp với Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) tổ chức Hội nghị tập huấn nâng cao năng lực ứng dụng và phát triển thương mại điện tử với chủ đề “Ứng dụng AI và sáng tạo nội dung số trong phát triển thương mại điện tử”. Hội nghị thu hút đông đảo đại diện doanh nghiệp, hợp tác xã, thanh niên khởi nghiệp và sinh viên tham dự, phản ánh nhu cầu ngày càng lớn trong việc tiếp cận các công cụ công nghệ mới phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh.

 

Theo đánh giá của các đại biểu, hội nghị là một dấu mốc đáng chú ý trong tiến trình chuyển đổi số của Quảng Ngãi, khi các nội dung về trí tuệ nhân tạo (AI), sáng tạo nội dung số và khai thác nền tảng mạng xã hội như TikTok lần đầu tiên được tiếp cận một cách hệ thống, bài bản và gắn trực tiếp với thực tiễn kinh doanh địa phương. Không chỉ dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức, chương trình còn hướng đến mục tiêu thay đổi tư duy, giúp doanh nghiệp và cá nhân kinh doanh nhận diện rõ hơn vai trò của thương mại điện tử trong bức tranh kinh tế số hiện nay.

 

Tại hội nghị, nhiều ý kiến cho rằng thương mại điện tử đã vượt ra khỏi vai trò một kênh bán hàng hỗ trợ, để trở thành mô hình kinh doanh cốt lõi trong nền kinh tế số. Trên phạm vi toàn cầu, năm 2025 được dự báo là thời điểm thương mại điện tử tiếp tục tăng trưởng mạnh, với doanh thu bán lẻ ước đạt khoảng 6,86 nghìn tỷ USD và số lượng người mua sắm trực tuyến lên tới 2,72 tỷ người. Đáng chú ý, khu vực Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam, đang nổi lên là một trong những thị trường tăng trưởng nhanh nhất nhờ dân số trẻ, tỷ lệ sử dụng internet cao và sự bùng nổ của các nền tảng số.

 

Tại Việt Nam, quy mô thị trường thương mại điện tử năm 2025 dự kiến vượt mốc 30 tỷ USD, chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng cả nước. Thương mại điện tử hiện đóng góp từ 60–70% tổng giá trị giao dịch của toàn bộ nền kinh tế số. Tuy nhiên, cùng với sự tăng trưởng nhanh là sự dịch chuyển mạnh mẽ từ mô hình kinh doanh truyền thống sang môi trường trực tuyến. Nhiều không gian bán lẻ theo phương thức cũ đang dần trầm lắng, buộc các tiểu thương và doanh nghiệp phải thay đổi cách tiếp cận thị trường. Thực tế cho thấy, trong kỷ nguyên số, việc tham gia các sàn thương mại điện tử không còn là lựa chọn mang tính thử nghiệm mà đã trở thành điều kiện quan trọng để tồn tại và phát triển.

 

Trong bối cảnh đó, nội dung về sáng tạo nội dung số, đặc biệt là video ngắn trên các nền tảng mạng xã hội, nhận được sự quan tâm lớn tại hội nghị. Trình bày chuyên đề “Sáng tạo nội dung với video ngắn và triển khai TikTok Affiliate”, bà Trần Quỳnh Trang, đại diện Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, cho biết video ngắn đang trở thành hình thức nội dung chủ đạo trong thời đại số, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của các nền tảng như TikTok, Facebook Reels và YouTube Shorts. Nhờ khả năng lan tỏa nhanh, chi phí sản xuất không quá cao và mức độ tương tác lớn, video ngắn đang giúp nhiều doanh nghiệp tiếp cận khách hàng hiệu quả hơn, đồng thời góp phần xây dựng thương hiệu bền vững.

 

Theo bà Trang, việc sản xuất video ngắn cũng mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp mới, đặc biệt đối với giới trẻ, như nhà sáng tạo nội dung hay biên tập viên video. Để triển khai hiệu quả, doanh nghiệp cần chú trọng tối ưu chi phí sản xuất, xác định rõ đối tượng khách hàng mục tiêu, lựa chọn thời điểm đăng tải phù hợp và tuân thủ các chính sách của nền tảng. Bên cạnh đó, quá trình xây dựng ý tưởng nội dung cần được thực hiện có định hướng, trong đó công thức “What – Why – How – Hook” được xem là nền tảng giúp người mới dễ dàng tiếp cận và triển khai.

 

Không chỉ dừng ở định hướng ý tưởng, hội nghị còn đi sâu vào các yếu tố thực hành nhằm tối ưu hiệu quả bán hàng. Công thức xây dựng kịch bản video gồm sáu bước, từ việc tạo điểm nhấn trong những giây đầu tiên, khơi gợi nhu cầu của khách hàng, giới thiệu giải pháp, đưa ra bằng chứng thuyết phục đến kêu gọi hành động, được phân tích cụ thể. Đây được xem là yếu tố then chốt giúp video ngắn không chỉ thu hút lượt xem mà còn chuyển hóa thành doanh thu thực tế.

 

Liên quan đến mô hình TikTok Affiliate, đại diện Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số cho biết đây là hình thức tiếp thị liên kết đang phát triển mạnh, cho phép cá nhân và doanh nghiệp bán hàng mà không cần đầu tư lớn vào kho bãi hay logistics. Các điều kiện tham gia tương đối phù hợp với thanh niên khởi nghiệp tại Quảng Ngãi, góp phần giảm rủi ro tài chính và tạo điều kiện để người bán tập trung vào sáng tạo nội dung, xây dựng uy tín với khách hàng.

 

Tiếp nối chương trình, chuyên đề về ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong phát triển thương hiệu và hỗ trợ kinh doanh trên nền tảng số mang đến nhiều góc nhìn mới. Ông Cao Quí Long, đại diện Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, cho biết AI hiện không còn là công nghệ xa xỉ dành riêng cho các tập đoàn lớn mà đã trở thành công cụ phổ biến, hỗ trợ hiệu quả cho cả cá nhân kinh doanh nhỏ lẻ. Với khả năng xử lý dữ liệu nhanh và chính xác, AI giúp cá nhân hóa trải nghiệm mua sắm, tối ưu quy trình bán hàng và nâng cao hiệu quả quản trị.

 

Theo ông Long, AI đang được ứng dụng trong nhiều khâu của hoạt động kinh doanh, từ chăm sóc khách hàng 24/7 thông qua chatbot, tối ưu hình ảnh sản phẩm, sáng tạo nội dung marketing cho đến phân tích hành vi tiêu dùng. Các ứng dụng quen thuộc như ChatGPT, Google Translate hay trợ lý ảo trên điện thoại thông minh là những ví dụ điển hình của trí tuệ nhân tạo hẹp. Trong quản trị doanh nghiệp, AI đóng vai trò quan trọng trong tự động hóa quy trình, phân tích dữ liệu và dự báo xu hướng, giúp nhà quản lý đưa ra quyết định nhanh chóng và hiệu quả hơn.

 

Một nội dung được nhiều đại biểu quan tâm là kỹ năng viết câu lệnh cho AI, hay còn gọi là Prompt Engineering. Theo ông Cao Quí Long, hiệu quả của AI phụ thuộc rất lớn vào cách người dùng đặt yêu cầu. Một câu lệnh đầy đủ cần xác định rõ ngữ cảnh, nhiệm vụ, phong cách trình bày, định dạng mong muốn và các giới hạn cụ thể. Đồng thời, ông cũng lưu ý doanh nghiệp cần chú trọng vấn đề bảo mật thông tin, không chia sẻ dữ liệu nội bộ nhạy cảm trên các nền tảng AI công cộng.

 

Bên cạnh nội dung về AI, hội nghị còn dành thời lượng đáng kể để hướng dẫn vận hành thực tế trên các sàn thương mại điện tử, đặc biệt là Shopee – nền tảng có lượng người dùng lớn tại Việt Nam. Chiến lược xây dựng phễu sản phẩm, từ nhóm hàng giá thấp để thu hút khách hàng mới, sản phẩm chủ lực tạo doanh thu đến các sản phẩm giá trị cao nhằm tối ưu lợi nhuận, được phân tích cụ thể. Hành trình mua sắm của người tiêu dùng trên môi trường số, từ tìm kiếm thông tin, tiếp cận nội dung giải trí đến quyết định mua hàng, đòi hỏi người bán phải kết hợp linh hoạt giữa tối ưu tìm kiếm, hình ảnh sản phẩm và chăm sóc khách hàng sau bán.

 

Điểm nhấn của hội nghị là phần thực hành trực tiếp, nơi các học viên được hướng dẫn sử dụng các công cụ AI thông qua mã QR và ví dụ minh họa cụ thể. Những mẫu câu lệnh phục vụ thiết kế hình ảnh, xây dựng kịch bản truyền thông hay sản xuất video được giới thiệu trực quan, giúp người tham dự dễ dàng áp dụng vào thực tế. Việc kết hợp các công cụ như Canva hay CapCut cũng được đánh giá là giải pháp hiệu quả giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và chi phí trong quá trình sản xuất nội dung số.

 

Không chỉ tập trung vào kỹ thuật, hội nghị còn là diễn đàn trao đổi, giải đáp các vướng mắc liên quan đến pháp lý trong hoạt động kinh doanh trực tuyến. Việc hiểu đúng và tuân thủ các quy định về thuế trong thương mại điện tử được nhấn mạnh là yếu tố quan trọng nhằm bảo đảm sự phát triển minh bạch và bền vững của doanh nghiệp trong môi trường số.

 

Thông qua các chương trình đào tạo bài bản và sự đồng hành của cơ quan quản lý, nguồn nhân lực số tại Quảng Ngãi đang từng bước được củng cố. Đây được xem là nền tảng để các sản phẩm đặc trưng của địa phương mở rộng thị trường tiêu thụ, không chỉ trong nước mà còn hướng tới thương mại điện tử xuyên biên giới.

 

Kết thúc hội nghị, ông Cao Quí Long cho rằng với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo và các nền tảng nội dung số như TikTok, bất kỳ cá nhân hay doanh nghiệp nào cũng có thể từng bước triển khai hoạt động kinh doanh trực tuyến một cách bài bản và tiết kiệm chi phí. Trước những cơ hội và thách thức của nền kinh tế số, Quảng Ngãi đang đứng trước thời điểm thuận lợi để tạo đà bứt phá, từng bước thay đổi diện mạo kinh tế địa phương bằng việc nắm bắt kịp thời các xu hướng công nghệ mới.